ГЛАС РАЗУМА

 U svetu zabave, retki pojedinci uspeju da dosegnu status ikona, ostavljajući neizbrisiv trag svojim talenatom, humorom i doprinosom kulturi. Jedan od takvih istaknutih ličnosti bio je i Milan Gutović, čije je ime postalo sinonim za smeh i zabavu. Gutović je svojom karizmom i komičkim genijem osvojio srca publike i ostavio neizbrisiv pečat na sceni tokom svoje impresivne karijere. Ovaj članak će istražiti putanju života i karijere Milana Gutovića, osvrćući se na njegove rane korake, značajne uloge, doprinos srpskoj kulturi i nasleđe koje je ostavio za sobom nakon svoje smrti 2021. Godine. Milan Gutović je rođen 11. avgusta 1946. godine u mestu Umka kod Beograda. Očeva strana porodice Gutović potiče iz sela Gornje Rudinice u Pluzinama, a porodica ima duboko ukorenjeno srpsko pleme Pivljana. Sa druge strane, majčina strana porodice, devojačko prezime Čarapić, potiče iz Ivavnice, dodajući bogatu kulturnu raznolikost u Milanovu biografiju. Milan Gutović je završio srednju Elektrotehnič...

 Predrag Cune Gojković je bio jugoslovenski i srpski pevač sevdalinki, narodnih, zabavnih i starogradskih pesama. Rođen je 6. novembra 1932. godine u Kragujevcu. Preminuo je 21. jula 2017. godine u Beogradu.  U braku sa suprugom Leposavom Lelom Gojković dobio je dve ćerke Natašu i Katarinu. Snimio je više od stotinu singlova, 15 albuma i isto toliko kompilacija. Njegove najpoznatije pesme su „Stani, stani, Ibar vodo“, „Kafu mi, draga, ispeci“, „Janičar“, „Ljubav mi srce mori“ i druge. Osvojio je brojne nagrade i priznanja, poput Ordena zasluga za narod, posebnog priznanja za vrhunski doprinos nacionalnoj kulturi Srbije, nagrada za životno delo Kulturno prosvetne zajednice i Saveza estradno-muzičkih umetnika Srbije, te Zlatne medalje za zasluge koja mu je dodeljena posthumno povodom Dana državnosti Republike Srbije. U karijeri dugog više od pola veka nastupao je na svim kontinentima, a mnoge njegove pesme uvršetene su jugoslovenske i srpske antologije. Detinjstvo, mladost i obr...

 Predrag Živković Tozovac je bio srpski kompozitor, tekstopisac, harmonikaš i pevač narodne i folk muzike, prepoznatljiv po pesmama „Tražiću ljubav novu“, „Vlajna“, „Jesen u mom sokaku“, „Mirjana“, „Ti si me čekala“, „Violino ne sviraj“ „Ovamo Cigani“, „Oči jedne žene“, „Prazna čaša“, „Jeremija“ i drugima. Rođen je 22. januara 1936. godine u Kraljevu. Preminuo je 6. aprila 2021. godine u Beogradu. Talenat za muziku otkrili su njegovi roditelji kada mu je bilo četiri godine. Već sa deset godina počeo je da nastupa na svadbama svirajući harmoniku. U Beograd je došao na studije, ali je muzika bila jača od želje za sticanjem diplome ekonomiste, pa je počeo da nastupa sa raznim orkestrima. Prve pesme objavio je u novembru 1965. godine, a od tada do danas snimio je preko 20 albuma i 30 singlova. Održao je brojne koncerte širom bivše Jugoslavije, ali i Evrope, Amerike, Kanade i Australije. Nastupio je na brojnim festivalima poput „Beogradskog sabora“, „Pesme leta“, „Hit parade“ i drugih, ...

Rajko Mitić je rođen  19. novembra 1922. u Dolu kraj Bele Palanke, u selu kojeg odavno nema, jer je žrtvovano zbog viših interesa. Detinjstvo u Beogradu je počeo u vagonu, gde je njegov otac železničar Vitomir dobio privremeni smeštaj. Tamo, u Košutnjaku, gde je na početku HH veka bilo prvo pravo beogradsko fudbalsko igralište, ali koga više nije bilo kada se porodica Mitić doselila, počeo je da „pika” loptu. Prve stranice svoje karijere je ispisao u malom klubu koji se zvao Košutnjak i čije se ime sačuvalo u našoj fudbalskoj istoriji samo zato što je u njemu počeo – Rajko Mitić. Već 1938. se obreo u Beogradskom sport-klubu, koji je u to vreme bio bez premca najbolji u državi i s kojim je uoči Drugog svetskog rata mogao ravnopravno da se nosi samo zagrebački Građanski. Nadarenost Rajka Mitića je odmah primećena i on se 1940. našao u tek osnovanoj omladinskoj reprezentaciji Jugoslavije. Odigrao je za nju tri utakmice i postigao jedan gol. Drugi svetski rat je presekao normalne život...

 Sta­ni­sla­va Pe­šić ro­đe­na je 1941. u Groc­koj. Otac Du­šan bio je za­me­nik jav­nog grad­skog tu­ži­o­ca, a maj­ka Ve­ra pro­fe­sor­ka fran­cu­skog. Svo­je de­tinj­stvo na Ta­šmaj­da­nu glu­mi­ca je ova­ko opi­sa­la: „Ni­sam bi­la ni mir­na ni po­vu­če­na. Na­pro­tiv, uvek sam vo­le­la da se tu­čem. Or­ga­ni­zo­va­la sam boks me­če­ve i rvač­ka tak­mi­če­nja, iz ko­jih sam iz­la­zi­la kao po­ra­že­na stra­na. Uop­šte, de­tinj­stvo pam­tim po po­se­ko­ti­na­ma i mo­dri­ca­ma, za­vo­ji­ma i fla­ste­ri­ma.” Va­žna lič­nost u nje­nom ra­nom pe­ri­o­du – ba­ba De­sa iz Za­je­ča­ra bi­la je iz­vor mu­dro­sti. U knji­zi „De­vet­na­est dru­štve­nih iga­ra” na­ve­la je Sta­ni­sla­va Pe­šić i ova se­ća­nja: „Ta­ti­na pla­ta bi­la je ma­la i, za raz­li­ku od dru­ge de­ce, mi ni­smo ima­le da je­de­mo med, već smo uži­na­le mast i hleb. Ule­tiš u ku­ću, ba­ba na­ma­že mast na hleb i trk na­po­lje. Pri­zna­le smo da nas je sra­mo­ta što mi je­de­mo mast, a dru­ga de­ca med. Su­tra­dan...

 Danilo Kiš je bio srpski romanopisac, pisac pripovetki, esejista i prevodilac. Rođen je 22. februara 1935. godine u Subotici, a umro je 15. oktobra 1989. godine u Parizu. Bio je dopisni član SANU. Danilo Kiš se smatra jednim od najznačajnijih pisaca jugoslovenske i srpske književnosti.  Detinjstvo  Danilo Kiš je rođen 1935. godine u Subotici u Kraljevini Jugoslaviji (sada Srbija). Bio je sin jevrejskog Mađara Eduarda Kiša, koji je radni vek proveo na poslu železničkog inspektora. Danilova majka Milica, devojački Dragićević je bila Crnogorka iz Cetinja. Otac je rođen u Austro-Ugarskoj sa prezimenom Kon, ali ga je promijenio u Kiš pod uticajem mađarizacije, široko primenjivanom praksom u to vreme. Roditelji su se sreli 1930. godine u Subotici, a venčali se iduće godine. Milica je rodila kćer Danicu u Zagrebu 1932. godine pre nego što se porodica preselila u Suboticu. Otac je bio psihički nestabilan i često odsutan u Danilovom detinjstvu. Eduard Kiš se lečio u psihijatrijsk...

 Mihajlo Paskaljević Bata rodio se 1923. godine u Požarevcu, u porodici grčkih doseljenika. Njegov otac Zoja bio je dobrostojeći trgovac, držao je tada popularne „kolonijalne radnje“, ono što danas zovemo prodavnice mešovite robe. Porodica Paskalj ubrzo se seli u Kruševac, gde je Mihajlo pošao u školu, a zatim i završio gimnaziju, neposredno pre nemačke okupacije. Kao momak, već se zanimao za pozorišnu scenu, maštajući da postane glumac. I jedan nesvakidašnji detalj iz njegove mladosti - po sopstvenom priznanju, jako mu je smetalo što su ga u školi zadirkivali zbog njegove nacionalnosti, zivkajući ga „Grče, Grče“. Tada je rešio da svoje prezime Paskalj „produži“ onim našim „vić“ i tako se obračuna sa svojom frustracijom. Ubrzo po oslobođenju, Batina umetnička ambicija dovodi ga u glavni grad. Primili su ga u KUD „Ivo Lola Ribar“, u dramsku sekciju, razume se. Pošto u to vreme Beograd nije imao zasebnu Akademiju za dramsku umetnost, Bata (kao i ostali mladi glumci) je konkurisao na ...

 Zlata Petković je bila srpska glumica, kao i bivša Mis Jugoslavije. Bila je supruga kompozitora Aleksandra Sanje Ilića. Zlata Petković je rođena u Svrljigu 11. februara 1954. Osnovnu školu završila je u Smederevu, a gimnaziju je pohađala u Smederevu i vanredno u Zagrebu. Nakon jedne audicije 1970. Zlati je ponuđeno da učestvuje na izboru za najlepšu tinejdžerku Jugoslavije u Zagrebu, na kom je izabrana za prvu pratilju, što joj je omogućilo da ode na svetski izbor za najlepšu tinejdžerku u Tokiju, na kom je izabrana za Mis fotogeničnosti. Učestvovanje na izboru za najlešu tinejdžerku joj je donelo i prvu filmsku ulogu u filmu Milana Jelića „Bubašinter“. 1971. godine učestvovala je na izboru za Mis Jugoslavije koja je ludela za njenom lepotom. Iako je s roditeljima, majkom Milicom i ocem Borislavom živela i odrastala u Nišu, spletom okolnosti rođena je u Svrljigu. U zimu 1954. godine, majka Milica je došla u Svrljig da obiđe muževljeve roditelje, gde je i morala da ostane zbog veli...

 Petar Kralj se rodio 4. aprila 1941. godine u Zagrebu, kao sin jedinac oca Đorđa, profesora istorije u gimnaziji, poreklom sa Banije i majke Stanislave, devojački Kocan, profesorke geografije poljsko-ukrajinskog porekla. Početkom Drugog svetskog rata porodica se seli, prvo u Rumu, a potom u Sremsku Mitrovicu gde provodi detinjstvo. Gimnaziju je završio u Novom Sadu 1960 godine. Diplomirao je na Akademiji za pozorište, film, radio i televiziju u Beogradu. Bio je član Ateljea 212 od 1968. do 1979. godine, kada je prešao u slobodne umetnike. Najviše je igrao u Ateljeu 212 i Narodnom pozorištu. Bio je oženjen bivšom balerinom Sonjom Divac, a u prvom braku sa glumicom Ljiljanom Gazdić mu se 1973. godine rodila kćerka Milica, danas uspešan reditelj. Nosilac je brojnih priznanja, kao i četiri nagrade za životno delo: 1994. godine — Nagrada Miloš Žutić 1994. godine — Statueta Joakim Vujić 1996. godine — Nagrada Dobričin prsten, za životno delo 2006. godine — Nagrada Pavle Vuisić, za život...

 Jelena Žigon je bila srpska i jugoslovenska glumica. Njen suprug je bio glumac Stevo Žigon, a deca glumica Ivana Žigon i slikar Nikola Žigon. Rođena je 3. novembra 1933. godine u Beogradu. Tokom svoje karijere glumila je u velikom broju filmova i televizijskih serija. Prvu ulogu ostvarila je 1950. godine u filmu Opštinsko dete. Značajne uloge imala je u filmovima Žikina dinastija, Obračun, Jutro, Prvi građanin male varoši i u mnogim drugim. Veću popularnost stekla je ulogom Jelene Todorović u Žikinoj dinastiji. Njen suprug bio je glumac Stevo Žigon, koga je upoznala sa svojih 17 godina. Sa ćerkom Ivanom Žigon, koja je takođe glumica, osnovala je 2004. godine ansambl Kosovski božuri. Tokom svoje karijere dramatizovala je poeziju Dušana Kostića, Desanke Maksimović, Dragana Kolundžije, radeći i scenario scensko-muzičke poeme o Simonidi koja se izvodila u Narodnom pozorištu u Beogradu. Preminula je 10. aprila 2018. godine u Beogradu, posle kraće bolesti. Sahranjena je na Novom groblju...

 Neda Spasojević je bila srpska glumica. Rođena u Beogradu 16. aprila 1941. godine. Godine 1960. polaže prijemni ispit na Akademiji za pozorišnu umetnost u Beogradu, ali je ne primaju. Tada ju je otac pitao: „Hoćeš da budeš glumica? Dođi u Titograd, i budi glumica!“. Odlazi u Titograd i prvi put na scenu stupa 23. marta 1961. godine kao Dijana sirota Diklica. Jednu sezonu igra u zrenjaninskom Narodnom pozorištu. Ponovo polaže prijemni u Beogradu 1962. godine, i primaju je. Diplomirala je 1966. u klasi profesora Mate Miloševića, sa ulogom Kleopatre. Odustaje od ideje da ode u Mostar, pošto je stipendija Ateljea 212 vezuje za Beograd. Prvi put na filmu u „Izdajnik“ kod Kokana Rakonjca, kasnije će igrati u još petnaestak njegovih filmova. Od polovine šezdesetih godina jedna je od najmarkantnijih lica jugoslovenskog glumišta; snima i po nekoliko drama godišnje. Nagrada u Puli za debitantsku ulogu u filmu „Vreme ljubavi“. Izjavljuje: „Iako mi se rad na filmu dopada, u pozorištu se oseća...

U svetu srpskog filma, jedno ime se ističe kao neosporni simbol talenta, posvećenosti i trajnog doprinosa sedmoj umetnosti. Velimir Bata Živojinović, sa svojim neospornim harizmom i izuzetnim glumačkim umećem, izgradio je zavidnu karijeru koja ga je vinula u sam vrh najpoznatijih i najvoljenijih glumaca u istoriji srpskog filma.  Njegovo prisustvo na ekranu je više od običnog glumačkog izraza – to je postalo duboko ukorenjeno nasleđe koje će zauvek ostati u srcima publike. Kroz ovaj članak, istražujemo život i dostignuća ovog izvanrednog umetnika koji je svojom pojavom osvojio srca brojnih generacija. Velimira Batu Živojinovića upoznajemo kroz njegovo skromno detinjstvo u rodnom selu Korćici, smeštenom podno planine Kosmaj.  Rođen je 5. juna 1933. godine u Jagodini, tadašnja Kraljevina Jugoslavija. Kao treće i najmlađe dete u jednostavnoj službeničkoj porodici, Bata je proveo rane godine svog života okružen ljubavlju roditelja. Očeva profesija sudskog izvršitelja i majčino zap...